نوشته‌ها

تاثیر خشونت بر فرزندان

پرخاشگری و قشقرق در کودکان

پرخاشگری

پرخاشگری در کودکان اغلب به عنوان یک تظاهر از عصبانیت، حسادت و ناکامی دیده می شود. تعداد خاصی از رفتارهای پرخاشگرانه و یا آمرانه مثل زدن، گاز گرفتن و کشیدن مو اغلب به عنوان یک جزء طبیعی از تکامل محسوب می شود. ناکامی و تحریک پذیری به دلیل خستگی و تغییرات خلقی بین نوپایان در حدود ۱۵ ماهگی بوجود می آید. در همین سن است که نوپایان محدودیت های بیانی و فیزیکی مثل محدودیت کلام و کند بودن حرکات را تجربه می کنند و این مساله حس ناکامی و تحریک پذیری را در آنها بیدار کرده و به صورت زدن، گاز گرفتن، قشقرق راه انداختن و سایر رفتارهای پرخاشگرانه بروز می کند.

قشقرق

بروز ناگهانی خشم است که طی آن کودک یک بروز ناگهانی گریه، فریاد زدن و تکان دادن دست ها و پاها را تجربه کرده و ممکن است با زدن، گاز گرفتن یا نیشگون گرفتن همراه باشد. قشقرق معمولا حدود ۱۵ الی ۱۸ ماهگی شروع می شود و تا حدود ۴ سالگی ادامه می یابد. با این حال در ۲ سالگی شایع تر است و به همین دلیل به آن لقب دوساله های وحشتناک داده اند. تداوم قشقرق تحت تاثیر واکنش والدین است.

پرخاشگری در کودکان

توصیه به والدین برای تبدیل دو ساله های وحشتناک به فوق العاده

برای تبدیل دو ساله های وحشتناک به دو ساله های فوق العاده ، باید به والدین توصیه کرد تا نکات ذیل را رعایت کنند:

۱ – تا جایی که ممکن است خونسرد باقی بمانید. داد زدن، فریاد کردن یا زدن کودک مشکل کودک را حل نمی کند؛ تنها باعث بدتر شدن قشقرق می شود.

۲ – در صورت امکان به رفتار کودک بی توجهی کنید؛ اینکار خصوصا وقتی موثر است که قشقرق راه انداختن تظاهری از رفتار جلب توجه کودک باشد.

علائم بیش فعالی در کودکان

۳ – کودک را کنترل کرده و به یک مکان امن ببرید؛ کودکانی که هنگام قشقرق به خود و دیگران آسیب می زنند باید محکم نگه داشته شده و با آنها صحبت شود تا زمانی که آرام شوند. اگر کودک در یک مکان عمومی است، می توان او را به یک مکان خصوصی تر مثل اتومبیل یا اتاق دیگر برد.

۴ – با تغییر توجه کودک به یک وسیله یا کار دیگر حواس او را پرت کنید.

۵ – پس از آرام شدن کودک، والدین باید این کارها را هم انجام دهند.

علائم بیش فعالی در کودکان

۶ – در مورد رفتار کودک با او صحبت کنید و به او بگویید که چه اتفاقی افتاده و کودک را تشویق کنید که احساسات خود را بیان کند.

۷ – به کودک توضیح دهید که قشقرق راه انداختن سبب بدست آوردن خواسته او نخواهد شد.

۸ – هیچ گاه برای آرام کردن کودک از یک قشقرق به او جایزه ندهید و او را تشویق نکنید.

تاثیر خشونت بر فرزندان

رفتارهای طبیعی در برابر رفتارهای پرخاشگرانه مشکل ساز

رفتارهای پرخاشگرانه و قشقرق وقتی مشکل ساز هستند که شدت و تواتر آنها افزایش یابد، مثل مواردی که کودک طی روز چندین بار قشقرق راه بیندازد، و هر بار بین ۳۰ الی ۶۰ دقیقه طول بکشد یا وقتی که این رفتارها سبب شکسته شدن حقوق اولیه و قوانین اجتماعی شود. پرخاشگری های شدید نظیر آزار رساندن و رفتارهای خصمانه که طی زمان ادامه می یابند باعث افزایش خطر بزهکاری در مراحل بعدی زندگی می شوند.

بیماری هایی که به صورت اختلالات رفتاری تظاهر می کنند عبارتند از: ناتوانی هوشی زمینه ای، بیماری های طیف اوتیسم، تاخیر گفتار، خانواده های نابسامان و والدگری ناموثر. اگر رفتار پرخاشگرانه دایمی بوده و بیشتر از ۶ ماه باقی بماند، باید والدین جهت مشاوره و ویزیت حرفه ای به یک فوق تخصص مغز و اعصاب کودکان و یا روانپزشک و یا روانشناس ارجاع داده شوند.

دکتر محمدکاظم بخشنده فوق تخصص مغز و اعصاب کودکان

کلینیک مغز و اعصاب کودکان دکتر محمدکاظم بخشنده 

داروی دیازپام

داروی دیازپام

اشکال و دسته دارویی

دیازپام جز دسته داروهای مسکن و خواب آور محسوب می شود. معمولا این دارو توسط پزشک مغز و اعصاب کودکان به عنوان ضد اضطراب، ضد تشنج و حمله صرع یا شل کننده عضلانی برای کودکان تجویز می گردد. دیازپام برای درمان اختلالات خواب، سرگیجه، کزاز هم کاربرد دارد. دیازپام به شکل قرص ۲، ۵ و ۱۰ میلی گرم، شربت ۵ میلی گرم، ویال تزریقی ۱۰ میلی گرم و شیاف ۵ میلی گرم عرضه می شود. نام تجاری این دارو، زپادیک می باشد.

داروی دیازپام

راهنمایی های عمومی

در صورتی که بیمار به این دارو یا سایر بنزودیازپین ها، موارد دیگر از قبیل غذاها و رنگ ها حساسیت دارد باید با پزشک معالج مشورت شود.
در صورتی که بیمار سابقه مصرف داروهای دیگر به خصوص تضعیف کننده های سیستم عصبی مرکزی را داشته باشد باید حتما پزشک معالج را در جریان قرار داد.
در صورتی که بیمار سابقه تشنج یا حملات صرعی، اختلالات مغزی دارد باید حتما پیش از مصرف دارو، پزشک معالج مطلع گردد.
در صورتی که بیمار دچار انسداد مزمن و شدید تنفسی، نارسایی کلیوی و کبدی و آپنه تنفسی می باشد باید پزشک معالج را در جریان قرار داد.
دوره درمانی دارو به عنوان ضد تشنج حتما باید کامل شده و باید دقت شود که هیچ یک از نوبت های دارو فراموش نشود.
به منظور کاهش احتمال بروز عوارض مصرف این دارو باید به تدریج قطع شود.

عوارض داروی دیازپام

تداخلات دارویی

در صورت مصرف همزمان دیازپام با داروهایی چون فلووکسامین، آنتی اسیدها، ضد افسردگی های سه حلقه ای، کاربامازپین، سایمتیدین، اریترومایسین، فلوکستین، امپرازول، رانتیتیدین، کلوزاپین، داروهای کاهنده فشار خون، لوودوپا، ریفامپین، زیدوودین تداخل دارویی ایجاد می شود.

عوارض جانبی دارو

تزریق این دارو می تواند باعث بروز ایجاد ایست قلبی، حالت خفگی در برخی بیماران خصوصا افراد سالخورده یا بیماران دارای نارسایی یا مشکلات قلبی عروقی شود. تتزریق این دارو جهت آندوسکوپی از دهان می تواند باعث بروز سرفه، دپرسیون تنفسی، تنگی نفس، دم و بازدم سریع، اسپاسم ناگهانی حنجره و درد در گلو و سینه شود.
عوارض این دارو عبارتند از: فراموشی، اضطراب، تیرگی شعور، دپرسیون مغزی، تاکی کاردی و تپس سریع قلب، خواب آلودگی، منگی و گیجی، آتاکسی، اختلال در تکلم، یبوست، اسهال، خشکی دهان، سردرد، اسپاسم عضلانی، تهوع و استفراغ، مشکل در ادرار، لرزش یا خستگی یا ضعف غیر معمول.
عوارضی به ندرت امکان دارد مشاهده شوند عبارتند از: افکار غیرعادی به صورت دل خوشی بی اساس، عدم درک موقعیت مکانی و زمانی، واکنش های آلرژیک، تغییر رفتاری، آنمی، حرکات غیرارادی بدن، نارسایی کبدی، ضعف عضلانی، رفتار تهاجمی، بی خوابی، هیجان غیرعادی و تشنج در صورت تزریق دارو.
عوارضی که ممکن است در صورت قطع دارو بروز کند عبارتند از: بی خوابی، عصبانیت، تیرگی شعور، افزایش تعرق، تهوع و استفراغ، افزایش حساسیت به درد و یا لمس، حساسیت به صدا، تاکی کاردی و لرزش.

کشف-استعداد-کودک

مسمومیت دارویی

در صورت مصرف بیش از مقدار توصیه شده توسط پزشک و یا مشاهده هر چه سریع تر عوارض به شکل شدید و یا حالت کما، درمان متوقف و هر چه سریع تر مسموم را به بیمارستان رساند.

 

دکتر محمدکاظم بخشنده فوق تخصص مغز و اعصاب کودکان 

کلینیک مغز و اعصاب کودکان دکتر محمدکاظم بخشنده 

اشتیاق در کودک

روش های کشف استعداد کودک

چرا استعدادیابی کودکان در سن پایین اهمیت بالایی دارد ؟

به تعبیر ساده و روان باید گفت که واژه استعداد یابی و سنجش توانایی هاس فردی در فرهنگ لغتهای معتبر ‌به معنای  توانایی خاص و ذاتی در فرد » و « توانایی رسیدن به پیروزی و موفق بودن » بیان شده است . با توجه به اهمیت موضوع در شناسایی افرد در سنین پایین ، استعدادیابی و شناخت توانایی های افراد بسیار اهمیت بالایی پیدا کرده است .

کشف استعداد در کودکان

این واژه یعنی افرادی که در انجام کارهایی که توانایی خاصی دارند شناسایی کرده و بیشتر از قبل بر روی آنها تمرکز کنیم . در همین راستا باید اشاره کرد که پروفسور رینگر محقق در زمینه هوش و استعدادیابی می گوید : استعدادیابی یعنی اینکه عملکرد فرد در آینده را توسط سنجیدن توانایی های اجتماعی و گروهی ، توانایی های روانشناختی ، توانایی های جسمانی و … فرد در زمان حال ، پیش بینی کنیم .

توانایی و میزان استعداد هر کودکی با کودک دیگر متفاوت بوده و نمی توان با مقایسه کردن توانایی های مختلف در کودکان به این نتیجه رسید که آیا فردی بر فرد دیگری برتری دارد یا خیر ؟ بلکه مهم این است که در سنین پایین تر این استعدادها کشف شده و برای بهتر شدن و  رشد کردن آن اقدامات لازم به عمل آید .

کشف استعداد در کودکان

استعدادیابی و سنجش توانایی های کودک

راهنمایی و استعدادیابی صحیح کودکان ، طبق ابراز علاقه و ذوق و استعداد توانایی های خودشان ، و نه به صورت اجبار و زور ، بسیار مهم و با ارزش است . کودکان بسیاری بوده اندکه با نشان دادن میل و علاقه ، استعدادها و توانایی هایشان در زمینه‌هایی حتی خارق العاده و بسیار عجیب ، دوران مهمی از تاریخ را بوجود آورده اند و متاسفانه چه بسیار کودکانی که این میل و اشتیاق و ذوق و استعدادشان به تلخی رفته و کسی به آنها بهای چندانی نداده است ؛ چه برگرفته از شرایط محیطی و چه برگرفته از توجه نکردن صحیح خانواده.

والدین بسیاری بوده اند که با نادیده گرفتن استعدادهای فرزندانشان آینده آنها را به تباهی برده اند . آیا استعداد و توانایی فرزندتان در زمان حال و آینده مهم است ؟ آیا طرح و برنامه ای برای کشف استعدادهای فرزندتان دارید ؟ آیا برنامه و شناخت کافی از اصول و شرایط استعدادیابی کودکان دارید ؟ مشاوران و متخصصین روان شناسی و مشاوره با ایجاد بستری برای شناسایی این استعدادها با به کارگیری تکنیکهای تخصصی و ابزارهای روانشناختی می تواننده شما را یاری دهند .

لگوی-اسباب-بازی2

۱)استعدادیابی کودکان توسط تست هوش :

تستهای هوش در روان شناسی می توانند در استعدادیابی کودکان تاثیرگذار باشد ، به این صورت که با تعیین ضریب هوشی کودک ، می تواند به والدین نشان دهد که با این میزان ضریب هوشی و استعداد ، فرزندشان در چه زمینه هایی توانایی لازم را دارد ، مثلا استعداد ریاضی ، اقتصادی ، اجتماعی و … در فرد اگر بالا باشد ، لازم است تمرکز والدین بر روی این موضوعها بیشتر باشد ،  تاکمک بیشتری به فرزندشان در آینده داشته باشند . از جمله تستهای سنجش میزان هوش و استعداد در افراد میتوان از تست هوش وکسلر و تست هوش ریون که دسته بندی کودکان و بزرگسالان دارند نام برد .

کشف استعداد در کودکان

۲)استعدادیابی کودکان توسط تستهای شخصیت :

تستهای شخصیتی با توجه به اینکه ویژگی ها و رگه های شخصیتی افراد را به والدین نشان می دهند ، می تواند نشان دهنده خصوصیات فردی کودک باشد ، مثلا استعدادیابی توسط تست شخصیت به پدر و مادرها می گوید فرزندشان که درون گرا و منزوی است ، نتیجه تست می گوید میل به گوشه گیری در کودک بسیار دیده می شود که همین نشانه های گرایش به افسردگی دوران کودکی می باشد ، یا به طور مثال کودکی که به فعالیتهای خشن و بی پروا علاقه مند است در صورتی که این هیجانات توسط متخصصین و والدین مدیریت نشود احتمال اختلال شخصیت مرزی را در فرد بسیار بالا خواهد برد.

با توجه به این تفاسیر و بررسی ها لازم است شغل و فعالیتهایی که متناسب با روحیات فرد می باشد انتخاب شوند ، زیرا اگر شغلی متناسب با روحیه و خلقیات فرد نباشد می تواند فرسودگی و دل زدگی از شغل را بوجود بیاورد ، مثل یک فرد برونگرای افراطی که بنا بر انتخابی اشتباه نامتناسب با ویژگی های خود می بایست در بخش بایگانی شرکت که قسمتی کم رفت و آمد و بی هیجان در ادارات می باشد بگذراند . حال تصور کنید که این فرد اگر پیش از انتخاب شغل خود با مشورت متخصصین دست به انتخاب شغل خود می زد ، به نظرتان مشکلات اکنون خود در زندگی را مشاهده می کرد ؟

کشف-استعداد-کودک

۳)استعدادیابی کودکان توسط تستها و ارزیابی های ژنتیک و توارث :

شاید برای شما هم پیش آمده باشد که شنیده باشید که فرزندم به صورت ارثی مستعد و باهوش است یا اصطلاحا می گویند حلالزاده به داییش می رود و چون دایی باهوشی دارد او نیز باهوش خواهد شد ، باید گفت که بله درست است ، استعداد و زمینه های هوشی به میزان قابل توجهی به ارث و ژنتیک مرتبط است ، لازم به ذکر است که برای اطمینان از ارثی بودن استعدادهای ذاتی فرزندتان نیز می توان از تستها و ارزیابی های علمی بهره مند شوید تا میزان اطمینان خود به داشتن استعداد فرزندتان ثابت شود.

حال فرض می کنیم که فرزندتان استعداد ارثی و پیشرفت را دارد ولی والدین از دوران کودکی به دنبال کشف آنها نبوده اند و این خصوصیات در کودک نهفته مانده است ، همین امر میزان اهمیت و ضرورت انجام تستها و غربالگری های هوش و استعداد را در جامعه دوچندان خواهد کرد تا خانواده ها با آگاهی به دنبال کشف استعدادهای فرزندان خود هرچه سریعتر باشند تا برای رشد و گسترش آن در آینده برنامه ریزی کنند .

خلاقیت در کودکان

۴)جمع بندی و نتیجه گیری

یکی از مهمترین روشهای استعدادیابی ، سنجش هوش توسط تست و ابزارهای سنجشی می باشد ، با انجام تستهای هوش ، شخصیت و … ، ویژگی های شخصیتی و خصوصیات خلق و خویی در فرزندان نمایان می گردد ، که مثلا با انجام این دسته از تست ها می توان پیش بینی کرد که میزان استعداد تحصیلی کودک در آینده به چه شکلی خواهد بود ، یا مثلا با انجام تستهای شخصیتی می توان پیش بینی کرد که آیا این فرد در بزرگسالی به چه دسته از مشاغل گرایش بیشتری داردیا این فرد در بزرگسالی احتمالا مستعد کدامیک از اختلالات روانی خواهد بود . هدف این تست و ارزیابی ها ، پیش بینی کردن میزان استعداد تحصیلی ، شغلی ، رفتارهای اجتماعی و … در افراد است که بهتر است در دوران کودکی صورت بگیرد .

دکتر محمدکاظم بخشنده فوق تخصص مغز و اعصاب کودکان

کلینیک مغز و اعصاب کودکان دکتر محمدکاظم بخشنده 

1

داروی ضد تشنج، سدیم والپروات

اشکال و دسته دارویی

سدیم والپروات به شکل قرص سدیم والپروات، دپاکین، رهاکی، اورلپت، اپیلیم، شربت والپروات سدیم، اپیلیم و ویال تزریقی وجود دارد. این دارو در دسته داروهای ضد تشنج و ضد مانیک قرار می گیرد.

موارد مصرف

از این دارو جهت درمان بیماری های چون تشنج، صرع، اپیزودمانیک، اختلال دوقطبی، اختلال شخصیت، پیشگری از میگرن دوره ای، بی خوابی، سندرم پای بی قرار و آسیب تروماتیک مغزی مورد استفاده قرار می گیرد.

داروی ضد تشنج سدیم والپروات

راهنمایی های عمومی

زمانی که این دارو توسط پزشک فوق تخصص مغز و اعصاب کودکان برای فرزند شما تجویز می شود، پیش از مصرف در موارد زیر با پزشک مشورت کنید:
در صورت سابقه حساسیت به این دارو
در صورت ابتلا به بیماری های کبدی، و کلیوی
در صورت ابتلا به سرطان، بیماری های خونی و ایدز
در صورت ابتلا به مشکلات پانکراس، سطح پایین آلبومین، سطح گلایسین،بالا در خون
در صورت فقدان آنزیم ارنیتین تراس کاربامیلاز و مشکلات متابولیک مغزی
در صورت کما، سطح بالای آمونیاک یا گلوتامین، دمای پایین بدن، عقب ماندگی ذهنی و استفراغ های مکرر
در صورت سابقه مشکلات ذهنی، رفتاری، احساسی، خودکشی و افکار خودکشی
در صورت کاهش مصرف مایعات و غذا
در صورت تصمیم به جراحی
در صورت هر گونه داروی ضد تشنج دیگر

تفاوت تشنج و صرع

هشدارها

جهت ادامه درمان و تغییر دوز دارو، حتما باید پزشک خود مشورت شود.
از قطع ناگهانی و کاهش دوز دارو به صورت خودسرانه خودداری شود.
در بزرگسالان از رانندگی و کار با تجهیزاتی که نیازمند هوشیاری کامل دارد تا کنترل قطعی صرع، اجنتاب شود.
در صورت ابتلا به بیماری های کبدی و پانکراتیت حتما باید پزشک را مطلع کرد.
در صورت ابتلا به بیماری های خود ایمنی حتما باید پزشک را مطلع کرد.

اقدامات اولیه هنگام تشنج

موارد منع مصرف دارو

بیماری کبدی فعال، سابقه بیماری کبدی شدید، به ویژه در بیماران کبدی به دلیل مصرف داروهای خاص، حساسیت به سدیم والپروات، پورفیریا، افراد با نقص ژنتیکی نارسایی میتوکندری به دلیل جهش در ژن آنزیم پلیمراز میتوکندریایی و هم چنین در کودکان زیر دو سال که مظنون به این نقص ژنتیکی می باشند.

  • دارو و قرص ضد تشنج

عوارض جانبی

هر دارویی به موازات اثرات مطلوب درمانی ممکن است باعث بروز بعضی عوارض ناخواسته نیز بشود، اگرچه همه این عوارض در یک فرد دیده نمی شود، در صورت مشاهده، باید پزشک را مطلع ساخت.
تهوع، نارسایی کبدی، لرزش و تومور، گیجی، عدم توانایی در توجه کردن، هیپوناترمی، آنمی، حساسیت های پوستی، افزایش وزن، ریزش مو به صورت موقتی، دیس منوره، خون ریزی های عروقی، نیستاگاموس، اختلالات حافظه در برخی بیماران بیشتر گزارش شده اند.

امپول سدیم والپرووات

مسمومیت دارویی

علائم مسمومیت با این دارو عبارتند از: تهوع، استفراغ، سرگیجه، نارسایی تنفسی، کم شدن توان عضلانی و کم شدن رفلکس ها. در صورت مشاهده این علائم فرد مسموم باید سریعا به اورژانس منتقل شود.

تداخلات دارویی

سدیم والپروات ممکن است اثر داروهای دیگر از جمله آنتی سایکوتیک ها، مهارکننده های MAO، ضدافسردگی ها، بنزودبازپین ها، وارفارین و داروهای دیگر ضدانعقاد کومارینی را افزایش دهد.
سدیم والپروات غلظت سرمی فئوباربیتال، زیدوودین، پریمیدون و کاربامازپین را افزایش می دهد.
سدیم والپروات متابولیسم لاموتریژین را کاهش داده و باعث افزایش نیمه عمر آن می گردد.
سدیم والپروات غلظت تام سرمی فنی توئین را کاهش داده ولی فنی توئین آزاد را افزایش می دهد و ممکن است باعث افزایش علائم مسمومیت فنی توئین گردد.
داروهای ضدصرع القاکننده آنزیمی از جمله فنی توئین، فئوباربیتال و کاربامازپین، سطح خونی والپروات را کاهش می دهند.
فلبامات، کلیراننس سدیم والپروات را کاهش می دهد.
مفلوکین و کلروکین باعث افزایش متابولیسم سدیم والپروات می گردد. اریترومایسین و سایمیتیدین باعث افزایش سطح پلاسمایی سدیم والپروات می شوند.
آنتی بیوتیک ها با کارباپنمی همچون آیمی پنم، پانی پنمو مروپنم باعث کاهش سطح خخونی سدیم والپروات می گردد.
کلیستیرامین باعث کاهش جذب سدیم والپروات و ریفامپیسین باعث کاهش سطح خونی سدیم والپروات می گردد.
در صورت مصرف هر یک از داروهای ذکر شده توسط بیمار، حتما باید با پزشک معالج مشورت گردد.

دکتر محمدکاظم بخشنده فوق تخصص مغز و اعصاب کودکان

تغذیه کناسب کودک بیش فعال

تغذیه مناسب کودک بیش فعال چیست؟

بیش فعالی یا ADHD چیست؟ 

اختلال نقص توجه و بیش فعالی (ADHD) الگویی از مشکلات است که معمولا در کودکی ایجاد می شوند. اولیای مدرسه عموما مشخصات زیر را گزارش می کنند.
بیش از حد معمول فعالیت و تحرک دارد.
دائم حواسش پرت می شود. نمیتواند حتی برای مدت کوتاهی مشغول یک کار ثابت باشد.
تکانشی است یعنی بدون فکر و ناگهانی دست به کاری می زند. به راحتی پریشان شدن به واسطه چیزهای نامربوط و بی اهمیت
تمرکز کردن برایش خیلی سخت و دشوار است. بی قراری و بی تابی ، عدم داشتن صبر در هر زمینه ایی
فراموش کردن فعالیت های روزانه
داشتن حالت مود ثابت
به دلیل در گیر شدن با مشکلات فراوان درمان فوری توسط پزشک فوق تخصصی مغز و اعصاب کودکان در اولویت قرار دارد .

تغذیه کناسب کودک بیش فعال
قوانین مهم در تغذیه بیش فعالی

اختلال ای دی اچ دی یا همان بیش فعالی مسئله ای است که بسیاری از والدین برای رفع آن مدام راه حل جستجو می کنند ، راه حل هایی که بایستی حتما توسط متخصص و پزشک ارائه شود.یکی از این راه حل ها برنامه غذایی و تغذیه بیش فعالی است که حذف و اضافه کردن برخی موراد به روند طبیعی آن تا حد قابل توجهی کارساز خواهد بود.

تغذیه بیش فعالی
برخی مشکلات هستند که اغلب از دوران کودکی شروع می شوند و در نوجوانی و سنین بالا گسترش می یابد . این علائم ممکن است شامل موارد زیر باشد :
این علائم بالا اکثرا با استفاده از داروها درمان می شوند که استفاده از این داروها می توانند در کاهش و بهبودی این علائم موثر باشند . با این حال ، مواد غذایی نیز می توانند نقش مهمی در مدیریت این علائم داشته باشند .
در تغذیه بیش فعالی ،مواد غذایی که نباید بخورید:
۱-شکر:
مشکل این است که شکر اضافه شده در غذاهای فرآوری شده خطری برای سلامتی شما است. مصرف زیاد قند و شکر باعث افزایش شدید در میزان قند خون می شود، که این بالا رفتن قند خون سبب کاهش انرژی و خستگی می شود و انسان بد خو هم می شود و اینچنین اشخاصی ولع قند خوردن دارندو افزایش چشمگیر خوردن قند منجر به مشکلات افزایش وزن ، از جمله دیابت نوع ۲، بیماری های قلبی، و بیماری آلزایمر می شود به گفته کارشناسان، شکر، چربی نیست، ولی علت اصلی اپیدمی چاقی است
معمولا وقتی که ما در مورد قند و شکر صحبت می کنیم، یعنی از نیشکر بدست آمده. قند از دسته ساکارز شناخته شده است. ساکارز ترکیبی از ۵۰ درصد قند و ۵۰ درصد فروکتوز است. قند و فروکتوز در بدن پردازش متفاوت دارند. پردازش این دو سلامتی انسان را تحت تاثیر قرار می دهد و عواقب جبران ناپذیری دارد.

تغذیه کناسب کودک بیش فعال

۲- گلوتن :
گلوتن از خانواده پروتئین‌ها است و در غلاتی مانند گندم، چاودار و جو یافت می‌شود که گندم جزو پر مصرف‌ترین عضو خانواده غلات‌ها است. دو پروتئین اصلی موجود در گلوتن، گلوتنین و گلیادین است. گلیادین عامل مخرب و منفی برای سلامتی به حساب می‌آید. گلوتن باعث کش آمدن خمیر و ترد شدن بافت فراورده نهایی می‌شود. جالب است بدانید که نام گلوتن از خاصیت چسبناکی خمیر مرطوب گرفته شده است. پس رژیم غذایی می تواند به بهبود بیماری کمک کند.

تغذیه کناسب کودک بیش فعال
لبنیات :برخی افراد نیز به لبنیات آلرژی دارند . اگر بدن شما به لبنیات حساسیت دارد ، خوردن لبنیات می تواند بر روی مغز شما تاثیر بگذارد و منجر به علائم بالا در شما شود . پس یک رژیم با محدودیت لبنیات را امتحان کنید و ببینید که واکنش بدن شما در این امر چه خواهد بود .

تغذیه کناسب کودک بیش فعال
۳-غذاهای رنگی :
غذاهایی که از رنگ های خوراکی در آن استفاده شده است چه برای افرادی که علائم بالا را دارند و چه کسانی که علائم بالا را ندارند توصیه می شود از خوردن آنها اجتناب کنید چرا که این مواد غذایی بسیار مضر هستند و می توانند سلامتی را به خطر بیندازند .
۴-مکمل های مصنوعی :
شیرینی های مصنوعی بسیاری از علائم سلامتی را به مرور زمان از بین می برند . همچنین تحقیقات نشان داده اند که شیرین کننده های مصنوعی – شیمیایی می توانند در فیزیولوژی تاثیربگذارند که این منجر به آسیب رساندن به مغز می شود بنابراین از این شیرینی های مصنوعی – شیمیایی باید خودداری نمایید .
موادغذایی که باید از آن ها استفاده نمایید

تغذیه کناسب کودک بیش فعال
۱-غذاهایی که حاوی امگا ۳ هستند :
سعی کنید از چربی های خوب و سالم مانند امگا ۳ استفاده کنید تا بدن و ذهن سالمی داشته باشید و این چربی ها برای بدن ضروری هستند . مطالعات نشان داده اند که استفاده از امگا ۳ می تواند در بهبودی حافظه موثر باشد .
مواد غذایی مانند آووکادو ، گردو و سبزیجات که تعدادی از مواد غذایی هستند که حاوی امگا ۳ هستند و می توانند برای سلامتی مفید باشند . سعی کنید میزان چربی های مضر را تا حد امکان کاهش دهید چرا که ممکن است سلامتی شما را به خطر بیندازند که در غذاهای فست فود یافت می شوند .

تغذیه کناسب کودک بیش فعال
۲-غذاهای غنی از آهن :
با توجه به مطالعاتی که در سال ۲۰۰۴ صورت گرفت ، کمبود آهن می تواند منجر به علائمی که در ابتدای مقاله به شما گفتیم می شود . پس مواد غذایی که حاوی آهن می باشند را به رژیم غذایی خود اضافه کنید تا سالم تر بمانید وبرخی از این مواد غذایی عبارتند از اسفناج ، عدس ، کنجد و …اسفناج

تغذیه مناسب کودک بیش فعال
۳-غذاهای غنی از پروتئین
پروتئین ها توانایی افزایش تمرکز و بالانس کردن سطح قند خون را دارند .همچنین به مغز نیز کمک می کند و به نحوی در عملکرد آن موثر است . بنابراین از غذاهایی چون عدس ، لوبیا ،سبزیجات به رژیم غذایی خود اضافه کنید تا میزان پروتئین بدنتان تامین شود
۴-غذاهای پروبیوتیک :
چه غذاهایی حاوی پروبیوتیک ها هستند ؟
ماست :
ماست حاوی باکتری های مفید متنوعی می باشد که می تواند دیابت نوع ۲، بیماری های قلبی عروقی ، آلرژی ها و مشکلات تنفسی و همچنین سلامت دندان و استخوان را بهبود ببخشد .
دیگر مواد غذایی مثل شیر، پنیر نرم ، نان ، سویا ، سبزیجات و خیار نیز حاوی پروبیوتیک می باشند .
پروبیوتیک ها
کفیر:کفیر موجود در شیر گاو حاوی پروبیوتیک بالایی می باشد و همچنین در غلات نیز وجود دارد که حاوی پروبیوتیک های مخمری است و همچنین می تواند عفونت ها، مشکلات گوارشی و استخوانی را بهبود ببخشد .

کلم رنده شده آب پز :
این ماده حاوی لاکتیک اسید می باشد که یکی از قدیمی ترین غذاهای سنتی در کشورهای مختلف مخصوصا اروپا می باشد. این غذا علاوه بر فیبر بالا حاوی آهن ، ویتامین سی، ب و کا می باشد .
کیمچی :
کیمچی یک غذای معروف کره ای و بسیار تند است که در آن از سبزیجات مختلفی مثل کلم استفاده شده و ادویه آن سیر، زنجبیل ، فلفل تند و نمک می باشد . کمیچی همچنین حاوی باکتری لاکتیک اسید است که گوارش فرد را بهبود می بخشد.
چای سبز
چای سبز نیز یکی از نوشیدنی های مفید حاوی باکتری و مخمر است که در بسیاری از نقاط جهان مصرف می شود و حاوی پروبیوتیک بالایی می باشد .
خیار شور
خیار شور به خیاری گفته می شود که درون آب و نمک قرار گرفته است و حاوی باکتری لاکتیک اسید می باشد که می تواند سیستم گوارشی را بهبود ببخشد . این ماده کالری پایینی دارد و حاوی مواد مغذی ضروری و ویتامین کا می باشد .

غذاهای پروبیوتیک
پروبیوتیک ها چگونه باید مصرف شوند ؟
باید این را به خاطر داشته باشید که تمام میکرو ارگانیسم ها با یکدیگر متفاوت هستند و از طرفی مصرف آن ها یک طرف قضیه است و باید به یاد داشته باشید که این باکتری ها می توانند در بدن شما زنده بمانند . پس بهتر است که این انتخاب را به پزشک محول کنید تا بتواند دز مناسب و نوع مناسب پروبیوتیک ها برای شما تجویز کند
خوردن غذاهای پروبیوتیک بر سلامت مغز و روده بسیار موثر هستند . اگر شما در روده دچار مشکل شده اید توصیه می شود از غذاهای پروبیوتیک در رژیم غذایی خود اضافه کنید .
۵-غذاهای حاوی ویتامین B
استفاده از ویتامین B در کاهش علائمی که در ابتدای این مقاله به شما بیان کردیم بسیار موثر هستند . این ویتامین ها میزان متابولیسم کربوهیدرات را تنظیم می کنند و در عملکرد سیتسم عصبی موثر خواهند بود .
منابع غذایی مهم حاوی ویتامین گروه Bعبارتند از:
: B1پسته ، ماهی ، ارده ، لوبیا
B2: هویج ، شیر ، پنیر ، بادام
B3: تخم مرغ ، چغندر ، کرفس
B5:پودر آب پنیر، قارچ ، کلم بروکلی
B6:سبوس برنج ،سیر ، ملاس و شربت سور گوم
B7: برگ چغندر ، زرده تخم مرغ ، مخمر از منابع ویتامینی ( کروم )
B9:آووکادو ، مارچوبه ، سبزیجات برگ سبز سرشار از اسید فولیک هستند.
B12: جگر ، گوشت بوقلمون ، گوشت گوسفند ،مرغ
و نکته آخر اینکه برای کاهش هزینه های درمان در آینده نیازمند توجه بسیار جدی به موضوع تغذیه و تاثیر آن در درمان و پویایی کودکانمان هستیم.

دکتر محمدکاظم بخشنده فوق تخصص مغز و اعصاب کودکان

کلینیک مغز و اعصاب کودکان دکتر محمدکاظم بخشنده